بازی درمانی، تکنیکی است که به وسیله آن طبیعت کودکان به صورت بیانی معنی می‌شود و روشی برای مقابله با استرس های هیجانی و همچنین برای کودکانی که دچار آشفتگی های ناشی از مشکلات خانوادگی هستند، به کار می رود.

کودکان به دلیل پایین بودن سطح تفکر انتزاعی، قادر به بیان احساسات و هیجانات خود نیستند. سرکوب و عدم مهارت در بیان احساسات به ویژه از نوع منفی آن بهداشت روانی کودک را به مخاطره می‌اندازد. از این رو پیدا کردن راهی که کودک را قادر نماید به شیوه ای غیر از بیان کلامی هیجانات خود را بروز نماید، کاملاً ضروری به نظر می رسد. بازی ابزاری است که کودک به کمک آن خود را بیان می نماید و برای هر کودک جدا از نژاد، زبان و ملیت وسیله مناسب جهت تخلیه هیجانات و ابراز خود می باشد. بازی، کارکردی متناسب با سن است. تلاشی که همزمان در یک فرآیند بدنی و اجتماعی اتفاق می‌افتد. بازی عموماً نقطه مقابل کار است. یک فعالیت سرگرم کننده که فارغ از اجبار و غیرمنطقی بودن فرصت مناسبی را جهت بیان احساسات به فرد می دهد. بازی درمانی، تکنیکی است که به وسیله آن طبیعت کودکان به صورت بیانی معنی می‌شود و روشی برای مقابله با استرس های هیجانی و همچنین برای کودکانی که دچار آشفتگی های ناشی از مشکلات خانوادگی هستند، به کار می رود. درمانگرانی که کار بازی درمانی را انجام می‌دهند، معتقدند که این تکنیک به کودکان اجازه می‌دهد مسائلی را که نمی تواند در محیط روزانه‌شان مطرح کنند در قالب بازی ارائه می‌دهند و با هدایت درمانگر هیجانات مخفی خود را نمایان می‌کنند. در بازی درمانی درمانگر رفتار کودک را بدون قید و شرط می پذیرد. بدون اینکه آنها را غافلگیر کند، با آنها بحث کنند و یا نادرستی کار آنها را به آنها گوشزد کند.

مراحل اجرای بازی درمانی:

 یک) تشخیص: اولین مرحله در اجرای این روش درمانی تشخیص است. ابتدا باید تشخیص داد که آیا کودک نیازمند استفاده از این روش می باشد یا خیر؟ تشخیص معمولاً به دو شیوه صورت می‌گیرد:

الف: مصاحبه با والدین و کسب اطلاعات از طریق گفتگو با والدین یا اجرای ابزار تشخیصی

ب: مشاهده بالینی کودک توسط درمانگر صورت می‌پذیرد و بر این اساس درمانگر به تشخیص قطعی در مورد اختلال کودک می‌رسد و ضرورت اجرای بازی درمانی ایجاد می گردد. در واقع با این دو روش تشخیص شدت و نوع اختلالات تشخیص داده می‌شود و بر اساس آن سایر مراحل درمان اجرا می گردد.

دو) انتخاب تکنیک بازی درمانی به عنوان روش درمان: انتخاب بر اساس نوع اختلال کودک صورت می پذیرد و در این مرحله فرد یا گروهی بودن بازی تعیین می گردد.

 سه) برنامه ریزی فرآیند درمان: مرحله سوم برنامه ریزی فرایند درمان می باشد که شامل موارد زیر است:

تعیین تعداد جلسات ۱۲ تا ۱۵ جلسه ی مستمر ۳۰ تا ۴۵ دقیقه.

بیان اهداف هر جلسه.

انتخاب نوع بازی انتخاب.

ابزار سنجش و یا مشاهده مستقیم رفتار کودک در حین درمان.

 تهیه مواد برای اجرای بازی‌ها.

تعیین طول مدت هر جلسه و تعیین فاصله برگزاری جلسات.

چهار) اجرای برنامه درمان: در این مرحله متخصص بازی درمانی به اجرای فرایند درمان مطابق برنامه درمان اقدام می نمایند. لازم به توضیح است که از ویژگی های بازی درمانی، پویا بودن برنامه درمان در هنگام اجرای برنامه می باشد. بدین ترتیب که در اغلب موارد بازی درمانگر ناچار است در هنگام اجرا مقداری در فرایند اجرای درمان متناسب‌سازی انجام دهد تا فرایند درمان با ویژگی‌های درمانجو هماهنگ شود.

 پنج) ارزیابی رفتار: آخرین مرحله درمان ارزیابی رفتار است که در پایان هر جلسه جداگانه صورت می‌گیرد و در انتهای دوره درمان نیز ارزیابی نهایی از طریق مصاحبه مجدد با والدین با مشاهده بالینی کودک صورت می‌گیرد.

نقش درمانگر در فرآیند اجرای درمان بسیار مهم است. روان درمانگر در ایجاد ارتباط دوستانه با کودک شرط مهم در اجرای این روش درمانی است. چرا که منجر به جلب اعتماد کودک جهت مشارکت فعالانه در فرایند بازی می‌گردد.

مرکز مشاوره آرامش ماندگار

شماره تماس: ۰۵۱۳۸۴۷۰۲۸۷

آدرس: مشهد، احمدآباد، بعثت ۴، طالقانی ۲۰

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *